Chepang - Nepali - English



दक्‌साdək‑स. क्रि.लैजानु, हटाउनु (भूत)vttake completely away (out of sight), banish or silence (esp. spirit of dead person)ओउः चीस्‌ उताङ्‌ दक्‌ती गम्‌उʔowʔ cis ʔutaŋ dəkti gəmʔuPut that over there (out of sight).
दगलाक्‌də.gə.ləkअ. मू.दह्रो हुनेगरिonomstand firmओउः सीङः दगलक्‌त मुआ ʔowʔ siŋʔ dəgələktə muʔa That tree stood firm.
दगीdə.giक्रि.वि.पछिadvlater, somewhat later (WD)
दङःसाdəŋʔ‑1व. क्रि.अररो हुनु, दुख्‍नु (गर्धन)vabe stiff, sore at back of neck2व. क्रि.अस्‍पष्‍ट बोल्‍नु, कुरा चपाउनु, कठिनाइपूर्वक सम्‍झनु, हिचकिचाउने हुनुvaunclear, muddled (speech), recall with difficulty, be hesitating,दङःती नोःओ मान्‍ता भ्रोस्‌ती नोःसा खाय्‌उलु dəŋʔti noʔʔo manta bhrosti noʔsa khayʔuluA confused person cannot speak clearly.
दङ्‌करःसाdəŋ.kərʔ‑स. क्रि.बोक्रा काटेर ताछ्‌नुvtcut at each end to remove (bark),
दङ्‌साdəŋ‑व. क्रि.थेग्रनु, थिग्‍य्राउनुvasettle, thicken, go lumpy or solid (at bottom - cooking food)ओउः आम्‍ह्‌ दङ्‌नाः वाल्‍ह्‌सा खेःतोʔowʔ ʔamh dəŋnaʔ walhsa kheʔto That food has gone lumpy - it must be stirred.
दङ्‌हसाdəŋh‑स. क्रि.मुन्‍टो ठोक्‍नु, छक्‍क पर्नुvtstrike head (esp. in fall), be stunnedसीङःकायः तालाङ्‌इ दङ्‌हसा परनाःsiŋʔkayʔ talaŋʔi dəŋhsa pərənaʔIt is necessary to strike the tree with your head.
दङ्‌हसाःdəŋh.saʔना.माटो (सार्‍हो)nsoil (hard)दङ्‌हसाःहाङः ह्रोक्‌साःमा नाःल चेनःबाङ्‌मा नाःल dəŋhsaʔhaŋʔ hroksaʔma naʔlə cenʔbaŋma naʔlə The hard soil is not friable, nor does it include bedrock.
दनःसाdənʔ‑स. क्रि.घचेट्‌नु, थेल्‍नु, चुहिनुvtpush, shove, sweep away (object)ओउः बाङ्‌कायः धुस्‌ती उःताङ्‌ दनःउ ʔowʔ baŋkayʔ dhusti ʔuʔtaŋ dənʔʔuPush aside that stone.
दन्‍ह्‌साdənh‑अ. क्रि.थेग्रनुvisettle (sediment)त्‍यावःताङ्‌ तीः लन्‍ह्‌नाः कामःताङ्‌ रुम्‍ह्‌ दन्‍ह्‌नाःtyawʔtaŋ tiʔ lənhnaʔ kamʔtaŋ rumh dənhnaʔ The liquid rises, dregs settle to the bottom.
दप्‌साdəp‑स. क्रि.सिद्ध्ययाउनुvtcomplete (work, eating etc.)इ काम्‌ द्याह्‌ दप्‌ती खाय्‌आतय्‍ह्‌चुʔi kam dyah dəpti khayʔatəyhcuWe two have completely finished this work.
दमःdəmʔना.बुढी औँलोnthumb (properly madəmʔ)ओउः मान्‍ताकोः मादमः जीक्‌ती मुनाः ʔowʔ mantakoʔ madəmʔ jikti munaʔThat person has a sore thumb.
दमःसाdəmʔ‑व. क्रि.सिद्धिनु, सकिनुvaend, deplete (stock etc.)चुय्‌ दमःती खाङ्‌उcuy dəmʔti khaŋʔu Cook the last of the grain.
दम्‌बरायःसीङःdəm.bə.rayʔ.siŋʔना.असारे फलको रूखntree with small yellow stone fruit; Crepe myrtle?
दम्‍ह्‌(ग्‍लय्‌)dəmh(gləy)ना.एकलै हिड्‌ने लङ्‌गुरnan animal, monkey, lone Langurसीङःहाङः याज्‍योः दम्‍ह्‌ग्‍लय्‌ च्‍युङःती मुनाः siŋʔhaŋʔ yajyoʔ dəmhgləy cyuŋʔti munaʔA lone Langur is sitting in a tree.
दम्‍ह्‌ग्‍लैdəmh.gləyना.एक्‍लै बस्‍ने, डुल्‍ने ढेडुवाnsolitary Langurयलुङ्‌ बन्‌हाङः युक्‌ योम्‌ ग्‍लय्‌इ आन तुङ्‌नौyəluŋ bənhaŋʔ yuk yom gləyʔi ʔanə tuŋnəw The Chyuri fruit in the forest are devoured by Macaque and Langur monkeys, and by bears.
दयःसाdəyʔ‑अ. क्रि.पर्नु, हुनुvihappen, occurलौ ङा द्याह्‌ दोह्‌ दयःआलाङः? ləw ŋa dyah doh dəyʔʔalaŋʔ Oh, what has happened to me now?
दय्‌dəyना.nEmphatic of request (polite,loving)योलाङ्‌लेः ग्‍ल्‍युङ्‌हः दय्‌ नाःयyolaŋleʔ glyuŋhʔə dəy naʔyəCome out to see, older sister.
दय्‍क्‌dəykना.चोप, झडपnfluid (usually poisonous or caustic), white milky sap, (ext.) feudतीङ्‌सायः क्राक्‌लुङ्‌ थाय्‍क्‌ङोतो ओउःकोः दय्‍क्‌ ल्‍याव्‍ह्‌आलाङः tiŋsayʔ krakluŋ thaykŋoto, ʔowʔkoʔ dəyk lyawhʔalaŋʔI crushed the tiŋsayʔ fruit, and got its caustic sap on me.
दय्‍ङ्‌साdəyŋ‑स. क्रि.टुक्‍्रयाउनु (दाउरा)vtcut up, chop off lengths of firewoodओउः सीङः तोकोरःती दय्‍ङ्‌ती लात्‌उʔowʔ siŋʔ tokorʔti dəyŋti latʔu Chop that wood into lengths.
दय्‌साdəy‑व. क्रि.दुख्‍नु, पिसाब पोल्‍नुvapain, burn (urine)ङाकायः छ्‍युस्‌ दय्‌नाःताङःŋakayʔ chyus dəynaʔtaŋMy urine burns.
दय्‍ह्‌लोdəyh.loना.दैलो, ढोकाndoorway, doorstep, entrance
दररdə.rə.rəना.हल्‍लिनुnshake, vibrateओउः सीङः दरर त साङ्‌हनाःʔowʔ siŋʔ dərərə tə saŋhnaʔ That tree is shaking.
दरःसाdərʔ‑स. क्रि.मन्‍त्र लगाएर रोक्‍नुvtchant spell to protect crops, ban or prohibit with spellयसी योम्‌कायः युःकायः दरःनौ अ युः दव्‌आ च्‍याचाःनाः योम्‌ दव्‌आ च्‍याचाःनाःyəsi yomkayʔ yuʔkayʔ dərʔnəw ʔə yuʔdəwʔa cyacaʔnaʔ yom dəwʔa cyacaʔnaʔ The Chyuri trees are protected from bears and mice by (this) spell "Don't let there be mice plagues, bear plagues!"
दरीdər.ʔiना.फुलको मधुnnectar, honeyरोकोः दरी तुङ्‌नानी rokoʔ dəri tuŋnani They drink nectar.